Kopalnia Bełchatów - liderem polskiego górnictwa węgla brunatnego

Tegoroczna Barbórka przebiegała w cieniu tragedii, jaka wydarzyła się na Śląsku. Praca w każdej kopalni zawsze jest pracą ciężką i niebezpieczną - niesie ze sobą ryzyko wypadku oraz śmierci. Niezależnie od stopnia zmechanizowania i zrobotyzowania procesu wydobywczego, zagrożenia wypadkowego w kopalniach nie da się wyeliminować zupełnie. Jedyne co możemy zrobić, to podejmować działania minimalizujące możliwość wystąpienia zagrożenia. Obowiązujące w tym zakresie standardy w BOT KWB Bełchatów SA należą do najbardziej zaostrzonych. Nie znaczy to, że nic więcej w tym zakresie nie da się zrobić. Nigdy dość dbałości o bezpieczeństwo pracy. Temu celowi służy wdrażany właśnie w kopalni zintegrowany system zarządzania bezpieczeństwem, środowiskiem i jakością.

Nie jest dla nikogo nowym stwierdzenie, że BOT KWB Bełchatów SA jest największą, najnowocześniejszą i najmłodszą kopalnią odkrywkową węgla brunatnego w Polsce, o ugruntowanej, stabilnej i mocnej pozycji w branży. Od chwili uruchomienia w Kopalni Bełchatów pierwszego układu KTZ zdjęliśmy już ponad 3 mld m³ nadkładu, wydobyliśmy ponad 750 Mg węgla i wypompowaliśmy ponad 6,5 mld m³ wody. Pierwszy węgiel dostarczyliśmy do Elektrowni Bełchatów w grudniu 1981 roku - w roku bieżącym przewidujemy sprzedaż węgla do elektrowni na poziomie ok. 33 Mg, co stanowi blisko 60% ogółu wydobycia węgla brunatnego w Polsce. W obydwu odkrywkach, tzn. w O/Bełchatów oraz O/Szczerców zdejmiemy ponad 140 mln m³ nadkładu i wypompujemy ok. 280 mln m³ wody.

Rok 2006 powinniśmy zakończyć dodatnim wynikiem finansowym, na zaplanowanym poziomie. Konsekwentna realizacja przyjętej strategii, skuteczna restrukturyzacja wewnętrzna i osiągnięta w efekcie stabilna sytuacja finansowa kopalni, pozwala na samodzielną realizację największej inwestycji w polskim górnictwie węgla brunatnego - budowę wyrobiska Pola "Szczerców". Tylko w tym roku wydamy na to przedsięwzięcie ponad 100 mln zł.

Prace związane z udostępnieniem Pola "Szczerców" rozpoczęły się w październiku 2002 roku. Dotychczas wybudowano i uruchomiono dwa układy KTZ, natomiast w przyszłym roku planowane jest uruchomienie trzeciego. W nieco dalszej perspektywie planowane jest uruchomienie kolejnych układów KTZ, co pozwoli na rozpoczęcie eksploatacji węgla w Polu "Szczerców" na przełomie 2008 i 2009 roku. Pełną zdolność wydobywczą nowa odkrywka osiągnie w 2013 roku.

W związku z rozpoczęciem budowy trzynastego bloku w Elektrowni Bełchatów planowe zakończenie inwestycji w "Szczercowie" jest zadaniem o znaczeniu strategicznym - elektrownia złożyła bowiem określone zapotrzebowanie na węgiel. I z tego względu musimy przygotować obydwie odkrywki do wydobycia i dostarczenia odpowiedniej ilości węgla w ustalonym terminie. Przewidujemy, że przy gasnącym wydobyciu z Odkrywki "Bełchatów" [2017] jej funkcję przejmie Odkrywka "Szczerców". Wydobycie ze złoża "Bełchatów" zakończymy w 2036-37 roku. Już dziś myślimy o przyszłości. W przyjętym i zatwierdzonym PDI 2007 uwzględniamy potrzebę prowadzenia prac studialnych, dotyczących zagospodarowania złóż satelitarnych, w tym złoża "Złoczew".

Nasza kopalnia stara się maksymalnie wykorzystać swoje możliwości w zakresie wydobycia, przeróbki i sprzedaży kopalin, jakie towarzyszą bełchatowskiemu złożu węgla brunatnego. M.in. na bazie bogatych złóż kredy jeziornej produkujemy nawóz węglanowo-wapniowy. Węgiel brunatny znajduje zastosowanie nie tylko w energetyce; to z tego surowca produkujemy ekologiczne nawozy, które są wykorzystywane - na coraz większą skalę - w rolnictwie i ogrodnictwie. W tym roku Kopalnia uzyskała oficjalny status producenta nawozu ekologicznego. Sprzedajemy ponadto piaski, pospółki, iły hydroizolacyjne, kruszywa oraz ziemię uprawną.

Każdą działalność górniczą charakteryzuje ingerencja w środowisko naturalne. Zdajemy sobie z tego sprawę i od samego początku naszego istnienia inwestujemy w ochronę środowiska i przywrócenie zakłóconej równowagi w regionalnym ekosystemie.

Nasze działania doceniane są przez środowiska społeczne i organizacje zewnętrzne. Na wniosek Narodowej Rady Ekologicznej Kopalnia została wyróżniona certyfikatem "Firma Przyjazna Środowisku". Kopalnia otrzymała tytuł Laureata jako jedna z trzech firm górniczych w Polsce i jedyna firma z branży górnictwa węgla brunatnego.

Zostaliśmy również uznani za Lidera Polskiej Ekologii. Ponadto na wniosek Instytutu Nauk Ekonomicznych Polskiej Akademii Nauk BOT KWB Bełchatów SA została uhonorowana prestiżową nagrodą w postaci Perły Polskiej Gospodarki w kategorii Perły Wielkie.

Istotną sprawą dla nas jest umiejętność łączenia zagadnień z zakresu ochrony środowiska oraz rekultywacji terenów poeksploatacyjnych z działalnością gospodarczą. Dzięki kompleksowej rekultywacji najwyższe wzniesienie w Polsce centralnej z powodzeniem wykorzystywane jest do uprawiania sportów zimowych. Wybudowany na zboczu zwałowiska Ośrodek Sportu i Rekreacji "Góra Kamieńsk" cieszy się olbrzymią popularnością wśród miłośników narciarstwa z terenu województwa łódzkiego, mazowieckiego, a nawet wielkopolskiego i śląskiego.

Nie tylko amatorzy "białego szaleństwa" mogą korzystać z Góry Kamieńsk. BOT KWB Bełchatów SA w porozumieniu z Dyrekcją Lasów Państwowych przygotowała na zwałowisku zewnętrznym ponad 40 km tras rowerowych. "Góra Kamieńsk" stała się atrakcyjnym miejscem aktywnego wypoczynku przez cały rok.

Muszę wspomnieć również o innych rodzajach naszej działalności, nie związanej bezpośrednio z podstawową działalnością kopalni, ale przynoszącej splendor kopalni, holdingowi BOT oraz miastu Bełchatów. To dzięki tej działalności o Bełchatowie oraz marce BOT usłyszał każdy mieszkaniec Polski - mam tu na myśli BOT GKS Bełchatów Sportowa Spółka Akcyjna. Rok temu nikt nie zakładał, że klub piłkarski z małego miasta może skutecznie włączyć się do walki o mistrzostwo Polski w najpopularniejszej dyscyplinie sportu. Po zwycięstwach nad Legią Warszawa, Kolporterem Kielce, a zwłaszcza Wisłą Kraków każdy jednoznacznie kojarzy słowo BOT - kojarzy to słowo z siłą, charakterem, mocą i walką - uczciwą - o mistrzostwo Polski.

Innymi spółkami kopalnianymi, które prowadzą skuteczną walkę o klienta rynkowego są: Bewa, Betrans, Bestur - Sport Hotel, Ramb i Dom Wypoczynkowy "Bełchatów" w Szklarskiej Porębie. Pozycja spółek kopalnianych na rynku usług antykorozyjnych, transportowych, budowlanych, spawalniczych, hotelarsko-turystycznych oraz produkcji napojów i wód mineralnych jest coraz mocniejsza. Trafione inwestycje oraz działania promocyjno-marketingowe przyczyniają się do pozyskiwania nowych kontrahentów oraz utrzymania jakości świadczonych usług. Zachowany jest dynamiczny wzrost przychodów oraz zwiększanie zatrudnienia (w porównaniu do roku 2005 liczba zatrudnionych pracowników wzrosła o ponad 500 - na koniec października 2006 r. spółki zatrudniały blisko 2.000 osób). Wszystkie spółki odnotowały wzrost zysku netto w stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego.

Na szczególne wyróżnienie zasługuje wzrost sprzedaży wody mineralnej oraz napojów przez Towarzystwo Gospodarcze BEWA Sp. z o.o. Udział spółki w rynku wód mineralnych sięga 8,8%, a napojów - 2% i należy ona do ośmiu największych producentów w Polsce.

Dobrymi wynikami zakończą 2006 rok kopalniane oddziały - zakłady wydzielone: Zakład Produkcyjno-Remontowy (ZPR), Zakład Sprzętu Technologicznego i Transportu (ZSTiT) oraz Zakład Robót Inżynieryjno-Budowlanych (ZRiB). Systematycznie rozwijają i poszerzają zakres swoich usług, świadcząc je nie tylko na potrzeby Kopalni, ale wychodząc naprzeciw oczekiwaniom klientów zewnętrznych.

Realizowany zakres prac eksploatacyjnych, modernizacyjnych oraz rozwojowych w kopalni jest imponujący. Przy realizacji tych zadań na szczególne słowa uznania zasługują służby, które współuczestniczą we wszystkich etapach planowania i realizacji tych przedsięwzięć. Tym bardziej należą im się słowa pochwały, gdyż czynią to przy ograniczeniu zatrudnienia
w Kopalni o 1/3 w porównaniu z okresem budowy Odkrywki "Bełchatów" (zatrudnienie w służbach inwestycyjnych zmniejszyło się aż o połowę!). W proces budowy nowej odkrywki zaangażowane są służby ruchowe oraz oddziały - zakłady wydzielone BOT KWB Bełchatów SA.

Na podkreślenie zasługuje fakt prowadzenia we własnym zakresie przebudowy układów technologicznych Kopalni, mających na celu wejście z robotami górniczymi do rowu II rzędu - jest to właściwie wybudowanie w istniejącej odkrywce, odkrywki nowej, przy osiągnięciu poziomu -80/-110 m n.p.m. Takiej operacji technologicznej nie przeprowadzono jeszcze w żadnej kopalni odkrywkowej w Polsce!

O wysokiej klasie specjalistów zatrudnionych w Kopalni Bełchatów przekonuje również sprawność w zabezpieczaniu osuwisk, łącznie z wykonywaniem odwodnienia wgłębnego w trudnych warunkach hydrogeologicznych, zwłaszcza w rejonie wysadu solnego Dębina. Wszystkie komórki sztabowe zaangażowane są w analizę występujących zagrożeń górniczo-geologicznych i przygotowanie - we własnym zakresie - opracowań umożliwiających ich ograniczenie i minimalizację do poziomu pozwalającego na bezpieczne prowadzenie robót górniczych. Wiedza pracowników Kopalni Bełchatów, efekt odpowiedniego przygotowania merytorycznego, ukończenia specjalistycznych studiów oraz wieloletniej praktyki zawodowej, owocuje bogatym doświadczeniem ułatwiającym podejmowanie trafnych decyzji i optymalizację wykorzystania zasobów materialnych i ludzkich.

W roku bieżącym zrealizowany został w naszej firmie oraz wszystkich spółkach parterowych Grupy BOT Program Dobrowolnych Odejść. W kopalni z Programu skorzystało 820 osób. Założeniem programu była między innymi optymalizacja zatrudnienia oraz kosztów z tym związanych.

W grudniu 2005 r., w celu pozyskania z rynku pracy młodych, wykwalifikowanych pracowników, uruchomiony został proces rekrutacji i selekcji. W ramach przeprowadzonego naboru przyjęliśmy do pracy w Kopalni 100 pracowników.

Aktualnie trwa procedura naboru kolejnych 50 absolwentów szkół wyższych, głównie uczelni technicznych oraz ekonomicznych. Zainteresowanie zatrudnieniem w Kopalni jest olbrzymie - na jedno oferowane stanowisko pracy złożonych zostało 36 podań! Łącznie do Działu Zatrudnienia wpłynęło ponad 1.800 aplikacji, co jednoznacznie świadczy o odbiorze BOT KWB Bełchatów SA wśród społeczności regionalnej - Kopalnia traktowana jest jako solidny pracodawca, zapewniający pracownikom godziwe wynagrodzenie i perspektywę rozwoju zawodowego.

Sygnały płynące z otoczenia konkurencyjnego wymuszają realizację kolejnego etapu restrukturyzacji. W kopalni utworzony został zespół ds. restrukturyzacji, który poddał analizie cały zakres usług realizowanych aktualnie przez naszą firmę. Analiza ta miała na celu diagnozę kondycji kopalni w każdym segmencie prowadzonej działalności i miała być punktem wyjścia do rozmów ze stroną społeczną, czyli związkami zawodowymi oraz radą pracowników.

Planowana restrukturyzacja nie jest skierowana przeciwko załodze! Ma na celu usprawnienie procesu zarządzania przedsiębiorstwem. Materiał analityczny zespołu ds. restrukturyzacji ma ukazać twardy rdzeń działalności kopalni, który nie zostanie wydzielony poza obręb firmy. Ma też pokazać te aspekty działalności pomocniczej, które mogą zostać wyodrębnione w blok usług realizowanych przez podmioty zewnętrzne.

Dziękuję stronie społecznej za twórcze i konstruktywne podejście do propozycji rozwiązań zapewniających załodze stabilizację i możliwość rozwoju. Dziękuję uczestnikom strony społecznej Zakładowego Układu Zbiorowego, dzięki którym udało się podpisać protokoły dodatkowe wprowadzające zmiany korzystne dla pracowników naszej Spółki.

Aktualna pozycja Kopalni Bełchatów, jej dobry wizerunek na rynku krajowym i międzynarodowym jest w dużej mierze Waszą zasługą. To dzięki pracy i zaangażowaniu wszystkich pracowników kopalni możemy z dumą stwierdzić, że jesteśmy liderem polskiego górnictwa węgla brunatnego.